Studentikoos gedrag knevelt vooruitgang in bouwsector

afbeelding_blog_dewaalOnlangs las ik een oudere column van Ben van der Burg, oud schaatser en succesvol ondernemer. Zijn persiflage op de hiërarchie en mores bij studentenverenigingen is interessant. Je kunt bij een studentencorps een mooie tijd hebben en specifieke vaardigheden ontwikkelen, maar het netwerk en de contacten die je er opbouwt zijn in de huidige tijd steeds minder garantie voor een toekomstige topbaan. Conclusie: het gaat erom dat je echt ergens in uitblinkt (expertise), onafhankelijk durft te denken en dat je leert schakelen in een omgeving waar iedereen gelijk is. Niet langer gaat het erom wie je kent, maar om het verschil dat je maakt.

Kijkend naar de bouwsector dan constateer ik helaas dat er ook daar nog te sterk wordt gevaren op de contacten die men heeft en dat nieuwe inzichten en werkmethoden te snel aan de kant worden geduwd (‘oud’ gedrag). Jammer, want dat werkt remmend bij co-creatie en de adoptie van nieuwe technologie. Co-creatie en nieuwe technologie hoeven geen doelen op zich te zijn. Wel zijn het vaak goede ijkpunten om te beoordelen of bedrijven een serieuze poging doen om flexibel en wendbaar te zijn. Flexibiliteit en wendbaarheid zijn de factoren die bestaansrecht op de langere termijn bepalen.

Ketensamenwerking: soms 1 stap vooruit en drie stappen achteruit

Een knap staaltje ‘oud’ gedrag openbaarde zich toen ik onlangs bij een nieuwe relatie aan tafel zat om te praten over strategie en de uitdagingen voor de komende jaren. Dit is een bouwer die adverteert met het begrip ketensamenwerking alsof het bedrijf het zelf zou hebben uitgevonden. Co-creatie is het visitekaartje geworden. De financiële verslagen legden echter een dusdanige teruggang in de marge bloot, wat toch echt duidde op het structureel ‘kopen’ van omzet tegen en ook onder kostprijs. Een recent project was zelfs willens en wetens met een verlies aangenomen onder het mom van ‘dat proberen we wel terug te halen via scherper inkopen’.

Interessant als pas na het zetten van de handtekening onder het contract de co-makers worden gevraagd creatief mee te denken om dit op te lossen. Daarnaast was een harde eis vanuit het lokale bevoegd gezag om het project binnen een jaar op te leveren, iets waarvan na calculatie in de tenderfase al bleek dat het onmogelijk was. Gesprekken met een plaatselijke wethouder om te bekijken of hier rek in zit zouden ook pas na contractondertekening plaatsvinden.

Veel bedrijven hebben last gehad van de moeizame bouweconomie in de afgelopen jaren. Ik snap dat door de honger naar werk er soms projecten zijn aangenomen op het scherpst van de snede. Wat ik niet kan begrijpen is dat een bedrijf structureel de ‘gunfactor’ onder vaste co-makers onder druk zet en zich sterk afhankelijk maakt van de grilligheid van relevante stakeholders uit het netwerk. Ze zouden veel sterker moeten varen op hun vakmanschap en dat ook tijdig bespreekbaar maken bij de opdrachtgever.

Vakmanschap: nieuwe vaardigheden met aandacht voor ‘oude’ waarden

Vakmanschap vraagt tegenwoordig aan een bouwbedrijf het vermogen om constant kritisch te zijn op de eigen prestatie. Het is immers zaak om niet alleen op een slimme en efficiënte manier te werken, maar ook die dingen te doen waar opdrachtgevers en eindgebruikers echt op zitten te wachten. BIM, LEAN, modulair bouwen, Big Data en robotisering zorgen in veel gevallen voor nieuwe werkwijzen en leveren tijdswinst en zorgen voor minder fouten.

Hierdoor blijft er meer tijd over om te vernieuwen en nog betere bouwproducten en oplossingen te bedenken. Specialisten houden immers meer tijd over om zich te richten op hun vakmanschap (expertise waar ze in uitblinken). Anderzijds vraagt het wel flexibiliteit van specialisten om zich te verdiepen in nieuwe vaardigheden om bijvoorbeeld om te kunnen gaan met BIM.

Een andere relatie die ik onlangs bezocht is ver op het gebied van BIM, maar nog steeds gedoogt het bedrijf dat twee werkvoorbereiders niet kunnen/willen calculeren vanuit BIM. Zonde, want alleen het integraal toepassen hiervan levert winst op en maakt tijd vrij om te bouwen aan innovatie en onderscheidend vermogen. Met aantoonbaar onderscheidend vermogen en een serieuze klantfocus wordt het makkelijker om een opdrachtgever te verleiden om te kiezen voor een aangedragen oplossing.

Uit onderzoek van USP marketing consultancy blijkt dat er nog wel een uitdaging ligt om ook daadwerkelijk werk te maken van verleiden. Zo verwacht bijvoorbeeld 90% van de professionele opdrachtgevers dat opdrachtnemers proactief meedenken over duurzame oplossingen. Helaas ervaart slechts 58% dat dit ook daadwerkelijk gebeurt.

Nog een ander punt van aandacht is de ondergeschoven rol dat risicomanagement de afgelopen jaren heeft gespeeld. In de gelijknamige kinderserie ‘Bob de Bouwer’ roept Bob vrolijk ‘Kunnen we het maken?!’, waarop de machines in koor roepen ‘nou en of!’. Bouwen gaat tegenwoordig niet meer alleen over de vraag of je technisch iets kunt realiseren voor een klant. De klant wil ook een glad verlopend bouwproces en legt steeds vaker de verantwoordelijkheid voor het goed functioneren van een bouwwerk bij de aannemer neer. Daarbij komen allerlei uitdagingen om de hoek kijken op het gebied van projectmanagement, contractmanagement, vergunningen en inkoopmanagement.

Bij twijfel, haal niet in en kies ervoor om een project niet te doen of de risico’s te beprijzen richting de klant. Perfecte engineering en een heldere planning kunnen een fantastisch eindproduct opleveren, terwijl het project uiteindelijk verlieslatend is vanwege onvoorziene risico’s (bijv. afgraven van vervuilde grond, vergunningaanvragen die langer duren). Risicomanagement verdient een plekje als oude waarde in een nieuwe tijd.

Technologie: laat je niet gek maken door disruptie

Op het gebied van technologie gaan de ontwikkelingen razendsnel. Singularity is een mooie verzamelnaam voor alle technologische ontwikkelingen die op ons afkomen (nanotechnologie, robotisering, 3D printing etc.). Singularity gaat ook uit van technologische vooruitgang die zo snel gaat dat het menselijk brein het niet meer kan bijbenen.

Er wordt ook steeds vaker een beeld geschetst van disruptie waarbij bestaande bouwbedrijven worden verdrongen door nieuwe startups die o.b.v. nieuwe techniek een product of dienst hebben ontwikkeld. De praktijk wijst echter uit dat een start-up net zo vaak failliet gaat als een grown-up en dat bestaande bedrijven zelden meteen omvallen door de introductie van een nieuwe technologie, zoals Sjors van Leeuwen van Indora managementadvies al eerder beschreef in zijn artikel. Flexibiliteit en aanpassingsvermogen wint het uiteindelijk van disruptieve technologie.

De bouwsector doet er goed aan om een ‘believer’ te worden van de noodzaak van innovatie en het benutten van nieuwe technologie. Technologie moet echter geen doel op zich worden waarbij bouwers dwangmatig expertise en relevante mensen ‘kopen’ om succesvol te worden op . Het investeren in een start-up is dan net zo studentikoos als het aanschaffen van een dure nieuwe Iphone die je niet direct nodig hebt, maar er wel voor zorgt dat je het komende jaar alleen nog maar boodschappen kunt doen bij de discount supermarkt.

Laatst heb ik bij een netwerkbijeenkomst 15 pitches gezien van innovatieve start-ups in de bouw. Een directeur van een grown-up stak vele malen zijn hand op om de mogelijkheden voor verdere samenwerking te verkennen. Nu maar hopen dat dit niet resulteert in dure acquisities die weinig opleveren.


Over de auteur: Leontien de Waal

Leontien de Waal is sinds 2003 werkzaam bij Rabobank en al bijna 10 jaar in de rol van sectorspecialist bouw, vastgoed & engineering. Ze heeft regelmatig contact met bedrijven uit de gehele bouwkolom om de dialoog aan te gaan over marktontwikkelingen, trends, strategische keuzes en de (financiële) consequenties daarvan. Ook geeft ze lezingen daarover. Leontien adviseert over het te volgen commerciële beleid van Rabobank in de sector. Een persoonlijke uitdaging haalt ze uit het dichter bij elkaar brengen van businesscases van klanten en de financiële mogelijkheden die Rabobank biedt. In het bijzonder op het gebied van duurzaamheid en business model innovatie. Voor Rabobank is duurzaamheid een van de speerpunten bij zowel vastgoedfinancieringen als de financiering van bouwprojecten

Geef een reactie

Uw privacy en het gebruik van cookies

Deze website gebruikt cookies om de inhoud en de marketing van onze website te personaliseren, extra functies te bieden en websiteverkeer te analyseren.

Per categorie; functioneel of marketing, wordt duidelijk aangegeven waar de cookies voor dienen. U kunt zelf bepalen welke cookies aan of uit mogen staan.

Wanneer u direct op ‘Accepteren’ klikt dan gaat u akkoord met de toepassing van alle cookies binnen deze website.

Meer informatie over de verwerking van persoonsgegevens en gebruik van cookies kunt u vinden in onze privacyverklaring.

x

  • Functioneel
  • Marketing

Deze website gebruikt cookies die voor de functionaliteit van de website noodzakelijk zijn. Denk aan basisfuncties, instellingen, pagina-navigatie en o.a. toegang tot beveiligde delen van de website. Zonder deze cookies kan de website niet naar behoren werken. Deze cookies zijn verplicht om te accepteren. Gegevens die via Google Analytics worden verwerkt zijn allemaal anoniem en bevatten geen persoonsgegevens.

 

Naam Aanbieder Doel Vervaldatum Type
_ga Google Analytics Ten behoeven analyse websiteverkeer 2 Jaar HTTP
_gat Google Analytics Beperkt het aantal geregistreerde gegevens voor Google 1 Minuut HTTP
_gid Google Analytics Ten behoeven analyse websiteverkeer 1 Dag HTTP
ysdb-cookiealert bouwkennisblog.nl Bijhouden geaccepteerde cookies 1 Jaar HTTP
ysdb-cookiealert-hash bouwkennisblog.nl Bijhouden of de cookies aangepast zijn 1 Jaar HTTP

Deze website gebruikt cookies die worden gebruikt om een optimale beleving te bieden aan bezoekers. Via deze cookies kunnen we continu onze diensten versterken en verbeteren. We houden bijvoorbeeld in de gaten wat de meest favoriete pagina’s zijn. Wij maken op basis van onze cookies GEEN gebruik van advertenties. Alle gegevens zijn anoniem en niet traceerbaar naar de bezoeker.

 

Naam Aanbieder Doel Vervaldatum Type
Hotjar, _hjUserId _hjIncludedInSample Hotjar Om inzicht te krijgen in waar gekeken en geklikt wordt op onze website wordt gebruik gemaakt van Hotjar cookies. Met behulp van de gegevens die door deze cookies worden verzameld kunnen we analyseren wat er op de website gedaan wordt om de website te kunnen verbeteren. 1 Jaar HTTP