Ook bij incidentele asbestblootstelling is bescherming nodig

Als het gaat om asbest slingert het publieke debat alle kanten op. Het ene moment wordt er asbest in cosmetica ontdekt en slaat ons de schrik om het hart. Enkele maanden later wordt er een rapport in opdracht van woningcorporaties uitgebracht en blijkt dat we enorm kunnen besparen in de bescherming tegen asbest.

Die verwarring is niet goed. Burgers, werkgevers en werknemers hebben behoefte aan duidelijkheid over risico’s. De wetenschap biedt ons het kader aan de hand waarvan we op rationele wijze de risico’s kunnen inschatten. Het is jammer als vanuit de wetenschap matig onderbouwde stellingen worden verkondigd, die een eigen leven kunnen gaan leiden.

Zo werd naar aanleiding van het rapport van de woningcorporaties een van de opstellers geïnterviewd. Ira Helsloot, hoogleraar uit Nijmegen, zei in het NOS-journaal: ‘Incidentele blootstelling aan asbest levert geen gevaar voor de gezondheid op’. Dit is een te algemene bewering, die uitnodigt om het met de veiligheid niet zo nauw te nemen.

Asbestslachtoffers

Er is veel bekend over blootstelling aan asbest. Als een van de weinige ziekten wordt het verleden van mensen met een asbestziekte zeer goed in kaart gebracht. Asbestslachtoffers hebben recht op een uitkering van de overheid en dienen zich daarvoor aan te melden bij het Instituut Asbestslachtoffers (IAS). Na aanmelding wordt het arbeidsverleden in kaart gebracht en wordt gekeken of slachtoffers ook buiten het werk blootgesteld zijn geweest aan asbest. Jaarlijks melden zich meer dan vijfhonderd slachtoffers.

De meeste asbestslachtoffers zijn in de tweede helft van de vorige eeuw intensief blootgesteld tijdens het werk. Maar daarnaast zijn er ook mensen met een asbestziekte die op een andere manier in contact met asbest zijn gekomen. De afgelopen vijf jaar is er 675 keer een uitkering verstrekt aan asbestslachtoffers bij wie geen oorzaak voor blootstelling als werknemer werd gevonden. Daartoe behoren ook de zelfstandigen en mensen die in de nabijheid van de asbestindustrie hebben gewoond en via het milieu zijn blootgesteld. Maar de meerderheid van de groep ‘niet-werknemers’ kan geen duidelijke asbestblootstelling aanwijzen of kan zich niet herinneren aan asbest te zijn blootgesteld.

Een voorbeeld is het verhaal van de boerin die haar hele leven op het melkveebedrijf heeft gewerkt. In de jaren zeventig van de vorige eeuw werden er op haar erf enkele nieuwe stallen gebouwd, voorzien van asbestdaken. De boerin kwam tijdens de werkzaamheden dagelijks koffie en thee brengen. Ze hield wel eens een asbestplaat vast bij het zagen en veegde het afval bij elkaar. Veertig jaar later wordt er bij haar asbestkanker geconstateerd.

Kans op asbestziekte

Natuurlijk zal lang niet bij iedereen die bij het zagen wel eens een asbestplaat heeft vastgehouden, later een dodelijke asbestziekte worden vastgesteld. De kans op een asbestziekte is gelukkig vrij klein. En het is ook een feit dat hoe intensiever en langduriger de blootstelling is geweest, des te groter wordt de kans later om een ziekte te krijgen. Anderzijds kunnen we, als we nu worden blootgesteld aan asbest, pas over twintig tot vijftig jaar met zekerheid vaststellen of dit gevolgen heeft gehad.

We hoeven niet te wanhopen na een korte incidentele asbestblootstelling. Maar er is wel alle aanleiding om het zekere voor het onzekere te nemen. Ook bij incidentele blootstelling aan asbest moeten uit voorzorg veiligheidsmaatregelen in acht worden genomen.


Over de auteur: Jan Warning

Jan Warning is sinds 2016 directeur van het Instituut Asbestslachtoffers (IAS) te Den Haag. Hiervoor was Warning ruim zes jaar directeur van Arbouw, het kennis- en service instituut op het gebied van gezond en veilig werken in de bouw. Daarvoor was hij directeur van Bureau Beroepsziekten van FNV. Hij promoveerde in 2000 op een proefschrift over vermindering van werkdruk. Voor meer informatie over het IAS zie www.ias.nl.

Geef een reactie

Uw privacy en het gebruik van cookies

Deze website gebruikt cookies om de inhoud en de marketing van onze website te personaliseren, extra functies te bieden en websiteverkeer te analyseren.

Per categorie; functioneel of marketing, wordt duidelijk aangegeven waar de cookies voor dienen. U kunt zelf bepalen welke cookies aan of uit mogen staan.

Wanneer u direct op ‘Accepteren’ klikt dan gaat u akkoord met de toepassing van alle cookies binnen deze website.

Meer informatie over de verwerking van persoonsgegevens en gebruik van cookies kunt u vinden in onze privacyverklaring.

x

  • Functioneel
  • Marketing

Deze website gebruikt cookies die voor de functionaliteit van de website noodzakelijk zijn. Denk aan basisfuncties, instellingen, pagina-navigatie en o.a. toegang tot beveiligde delen van de website. Zonder deze cookies kan de website niet naar behoren werken. Deze cookies zijn verplicht om te accepteren. Gegevens die via Google Analytics worden verwerkt zijn allemaal anoniem en bevatten geen persoonsgegevens.

 

Naam Aanbieder Doel Vervaldatum Type
_ga Google Analytics Ten behoeven analyse websiteverkeer 2 Jaar HTTP
_gat Google Analytics Beperkt het aantal geregistreerde gegevens voor Google 1 Minuut HTTP
_gid Google Analytics Ten behoeven analyse websiteverkeer 1 Dag HTTP
ysdb-cookiealert bouwkennisblog.nl Bijhouden geaccepteerde cookies 1 Jaar HTTP
ysdb-cookiealert-hash bouwkennisblog.nl Bijhouden of de cookies aangepast zijn 1 Jaar HTTP

Deze website gebruikt cookies die worden gebruikt om een optimale beleving te bieden aan bezoekers. Via deze cookies kunnen we continu onze diensten versterken en verbeteren. We houden bijvoorbeeld in de gaten wat de meest favoriete pagina’s zijn. Wij maken op basis van onze cookies GEEN gebruik van advertenties. Alle gegevens zijn anoniem en niet traceerbaar naar de bezoeker.

 

Naam Aanbieder Doel Vervaldatum Type
Hotjar, _hjUserId _hjIncludedInSample Hotjar Om inzicht te krijgen in waar gekeken en geklikt wordt op onze website wordt gebruik gemaakt van Hotjar cookies. Met behulp van de gegevens die door deze cookies worden verzameld kunnen we analyseren wat er op de website gedaan wordt om de website te kunnen verbeteren. 1 Jaar HTTP