Afschaffen van onderaannemers

Dit is een uitermate serieus begin van deze blog. Ik pleit voor het afschaffen van onderaannemers.

De cultuur van hoofdaannemers

Zolang er hoofdaannemers bestaan, bestaan er ook onderaannemers. Het is van eeuwen geleden dat één vakman met alleen eigen personeel een bouwwerk realiseerde. Gaandeweg is hulp van derden ingeroepen. Daarmee ontstonden de begrippen hoofd- en onderaannemer.aanbesteden

Dit is een geheel eigen leven gaan leiden. In de praktische zin van het woord, Overeenkomsten van Onderaanneming zijn ontstaan. Ook in de juridische zin. Er is een stelsel van richtlijnen en wetten ontstaan op het gebied van aanneming en onderaanneming. Bijvoorbeeld de G-rekening is er een rechtstreeks gevolg van, VenG deelplannen een ander onderdeel.

Desondanks zijn de onderaannemers in opkomst. Steeds meer bouwbedrijven kiezen er voor om het aantal eigen productieve werknemers te reduceren, en zo veel mogelijk uit te besteden. Eigen personeel betekent ook verantwoordelijkheid voor dit personeel, en dit kan een organisatie belemmeren om ver buiten het eigen rayon te gaan werken. De vergoedingen voor reiskosten en reisuren maken dat oninteressant. Gedurende de week overblijven in de buurt van de bouwplaats, daar zijn we in Nederland niet mee opgegroeid.

Bouwbedrijven worden daarmee steeds meer organisatiebureaus, die per project alleen nog maar een projectleider, werkvoorbereider en uitvoerder leveren. De voltallige productie wordt in de regio van de bouwplaats ingehuurd. Dat heeft voordelen: het maakt de organisatie flexibeler, en ook kent de organisatie minder kosten op het moment dat de productie stilvalt of niet op elkaar aansluit.

Dit heeft nadelen: het organisatiebureau uithangen kan iedereen, die projectleider, uitvoerder en werkvoorbereider zijn op inhuurbasis ook te verkrijgen, dus met andere woorden: wat voegt deze organisatie nog toe? Wat is de meerwaarde onder hun bestaansrecht?

Indien deze organisatie een exclusieve positie heeft, zich gespecialiseerd heeft in een bepaald product, perfecte contacten heeft binnen haar netwerk, kortom, de bouworganisatie weet dat de klanten naar haar toe komen in plaats van dat opdrachten via aanbestedingen tegen een minimale prijs en absurde voorwaarden gerealiseerd moet worden……die bouworganisatie kan slagen bij het op deze wijze georganiseerd zijn. Die organisaties bestaan in de vaderlandse bouwwereld.

De rest, zoals ongeveer alle grotere bouworganisaties momenteel draaien… allemaal voor minimale rendementen, allen op zoek naar de meerwaarde van hun bestaansrecht. Erik van der Noordaa, de nieuwe topman van Ballast Nedam heeft als zodanig zijn eerste verbijsterende conclusies al getrokken. Welkom in de bouwwereld.

Cultuur van onderaannemers

Dit alles zegt nog steeds niets over het afschaffen van onderaannemers, zoals de trotse titel boven deze blog luidt. Hoofdaannemers behandelen hun onderaannemers vaak als onderaannemers. Daar zitten elementen van onderwaardering in, van minderwaardigheid. Elementen waarvan je wel eens afvraagt ‘Zou de vertegenwoordiger van de hoofdaannemer zelf ook zo behandeld willen worden?’ Waarbij het antwoord steevast NEE in hoofdletters zal zijn. Wacht deze man ook 90 dagen of meer op zijn geld voor geleverde arbeid? Met het risico dat hij helemaal niets ontvangt? Zou deze medewerker van de hoofdaannemer het ook doodnormaal vinden dat hij een maand moet wachten op het meest simpele uitvoerdersbonnetje, waardoor facturatie en geld ontvangen automatisch ook opschuiven. De eigen administratie wordt er uiteindelijk niet vlugger van. Deze voorbeelden en zo nog meerdere, zijn vormen van niet echt prettig gedrag van een hoofdaannemer richting onderaannemer.

Onderaannemers zijn er natuurlijk ook in alle maten en soorten. Ook onderaannemers die er een potje van maken. Het blijft met enige regelmaat gebeuren dat onderaannemers (excuses voor het generaliseren) net zo gemakkelijk niet op komen draven op een afspraak. Telefonisch of per mail afmelden gebeurt niet altijd, een te zware opgave? Alle administratieve procedures volgen? Nauwelijks. De voorman van de onderaannemer wordt dan wel iedere vrijdagmiddag naar zijn collega uitvoerder van de hoofdaannemer gestuurd. Op jacht naar verzonnen stagnatie-uren en / of vormen van meerwerk? Dat dan weer wel uiterst enthousiast.

Recentelijk was dit onderwerp van discussie in de LinkedIn groep LEAN Bouwen. Het gebeurde dat enkele onderaannemers wegbleven van een LEAN planning bespreking. Interessant om te volgen. ‘Onderaannemers direct afschrijven’, zo luidde een uitermate vriendelijke reactie.

Van beide zijden en in wisselende vorm, want zowel hoofd- als onderaannemers hebben afgezanten in de meest uitgebreide varianten en soorten: de samenwerking tussen partijen blijft soms tot vaak behelpen. Een volwaardig respect, een hoogwaardige samenwerking, met elkaar meedenken tot integraal niveau toe, gericht rechten verkrijgen (partijen die op tijd starten met uitvoering) en vervolgens verplichtingen waarmaken (op tijd betalen, jezelf niet verstoppen achter administratieve onbenulligheden), het komt maar lastig op gang. Uitzonderingen daargelaten.

De hoofdaannemers beschuldigen de onderaannemers hiervan, mede op basis van diverse bovengenoemde argumenten en nog veel meer. De onderaannemers beschuldigen de hoofdaannemers hiervan, want die kopen per definitie te laat in, kleden een de prijs inhoudelijk uit, en dan moet er nog koehandel bedreven worden. De voorbereidingstijd is dan vaak weer te gering, maar de betalingstermijn wordt dan om het meest onbenullige rotsmoesje opgerekt van het dubbele tot drievoudige.

Dan gaat er weer een hoofdaannemertje failliet. Dankjewel, maar zo maak je niet echt vrienden.

Denken in bouwpartners

Velen kunnen het zich niet voor de geest halen, maar hoe zou het werken als we de termen ‘hoofdaannemers’ en ‘onderaannemers’ afschaffen, en puur gaan denken in bouwpartners? Organisaties en mensen waarmee je volwaardig samenwerkt. Waar je respect voor toont. Partijen die je niet tot op het bot uitkleedt voordat je zaken doet, maar partijen waarvan je weet dat ze een volwaardig product leveren waarvoor een marktconforme prijs van toepassing is. Waarbij alle spelregels gerespecteerd worden. Als hoofdaannemer weet je van jezelf dat je ook graag een volwaardige boterham wil verdienen, waarom de onderaannemer dan niet? Zoals je zelf je geld wil verdienen, zo projecteer je dat op je relaties, dus ook onderaannemers.

Als je denkt dat je je geld vast moet houden in je gebalde vuist, betekent dat tegelijk dat niemand in staat is om er wat extra’s bij te stoppen. Dat laat je gesloten vuist ook niet toe.

Los van wat juridische bijkomstigheden, zou deze wijze van denken en doen, praktisch gezien, morgen opgestart kunnen worden. Er is niets van immens belang wat een hoofdaannemer tegenhoudt, idem geldt dit voor de onderaannemer. Uitsluitend wat verouderde cultuur van ons afwerpen.

En respect tonen, over en weer. Als PARTNER UITVOERING (de vroegere onderaannemer) je verplichtingen respectvol (tijd, kwaliteit, afspraken) uitvoeren, en als PARTNER ORGANISATIE (de vroegere hoofdaannemer) volwaardig betalen, zoals je zelf ook betaald wil worden. Simpelweg RESPECT en VERTROUWEN over en weer.

Niet over zeuren, gewoon DOEN.


Over de auteur: Leo van de Wal

Ik ben iemand met een onbeperkte interesse in de bouwwereld. Het functioneren van én in deze bouwwereld. Dat functioneren heb ik op een zo breed mogelijke basis gedaan. Mijn gehele werkzame leven ben ik werkzaam in de bouw. In alle voorkomende kaderfuncties in het uitvoerende bouwbedrijf Woning – en Utiliteitsbouw. Bij diverse bouworganisaties. Zowel hoofdaannemer als onderaannemer. Nieuwbouw, verbouw, renovatie, makkelijke en lastige bouwplaatsen, openbaar aanbesteed, onderhands aanbesteed, bouwteam, eigen project ontwikkeling. Ook project op basis van Design and Construct. Over geheel Nederland en ook projecten in Duitsland. Aanneemsommen alles tussen de 100 euro en 20 Miljoen. De bouweducatie is sinds 2006 ook mijn werkterrein. Als ontwikkelaar van lesstof (KOB, LOI) en trainer van bouwkundige trainingen (CBT). Sinds medio 2013 voer ik deze bouweducatie uit onder de eigen vlag van CBT-BOUW. Mijn trainingen en aanpak zijn sterk gericht om bouworganisaties en hun medewerkers hun bestaansrecht te kunnen laten continueren in de veranderende structuur en cultuur van de bouwwereld. De noodzakelijke verandering van deze structuur en cultuur! Mijn programma ‘Van Faalkosten naar Klantkansen’ is hier op gericht. Download gratis het bijbehorende E-book op www.cbt-bouw.nl Ik ben de auteur van het boek ‘Is de bouwwereld klaar voor de nieuwe werkelijkheid?’

4 reacties op “Afschaffen van onderaannemers

  1. Misschien is de huidige werkwijze van de hoofdaannemer aan verandering toe.
    Misschien moeten we de onderaannemers eerst eens “leverancier” gaan noemen. Die hun “product” leveren met hun kwaliteit.
    De opdrachtgever/klant betaald de facturen na goedkeuring van de hoofdaannemer aan de leveranciers, de hoofdaannemer calculeert, offreert, plant, coördineert, maar is geen uitvoerende meer.
    Ik begrijp dat het meer omvat dan wat ik nu schets, maar het zou niet gek zijn.
    In mijn branche wordt de kwaliteit van het product verpest door de slechte installatie door derden. Dus doen we het zelf.

  2. Christophe Van der Maelen 13 november 2014 om 13:31

    Het grote probleem zit hem bij de opdrachtgevers, zij willen niet meer instaan voor de coördinatie, en opvolging van de uit te voeren werken. Alles wordt in een totaalpakket gestoken, zo zijn ze van alle administratieve rompslomp vanaf, en als er nu een slechte aannemer geselecteerd is, is het de verantwoordelijkheid van de hoofdaannemer. Deze profiteren er op hun beurt dan nog eens van, om verschillende firma’s tegen elkaar uit te spelen. Eerst vragen ze offerte in aanbestedingsfase,dan als ze de opdracht binnenhalen melken ze de onderaannemers uit tot de koe droog staat. Schaf dit systeem af en zorg er voor dat iedereen rechtstreeks kan prijs geven, zo zullen ook de buitenlandse bedrijven het moeilijk krijgen om werven binnen te halen en helpen we onze eigen economie. Nu is het maar al te gemakkelijk om buitenlandse werkkrachten aan het werk te zetten, de hoofdaannemer heeft daar speciaal mensen voor in dienst, om hun papierenwinkel in orde te brengen voor een laag loon.

  3. In ons geval ontstaan de problemen vaak omdat het proces ondergeschikt wordt gemaakt aan het middel.
    Naar mijn mening is in ieder productie proces het proces heilig
    behalve in de bouw. De prijs van het middel is belangrijker dan het proces.

  4. ben het geheel eens met de visie van vd wal.
    maar het kan nog erger. wij (parketvloerenbedrijf) opereren ook regelmatig als onder-onderaannemer en huren zelf onder-onder-onderaannemers in…
    dat maakt het nog veel gekker, de onderaannemer heeft het kunstje van de aannemer geleerd en voert het in het kwadraat uit, prijzen om te huilen en betalen ho maar.
    mijn onder-onder-onderaannemer betalen we dus noodgedwongen ook laat. maar die werkt regelmatig voor ons en weet dat het een keer komt…
    we moeten eerst af van de administratieve rompslomp en lange betalingstermijnen, wettelijk met 30 dagen betalen, zonder uitzonderingen!
    misschien worden we dan weer gezien als gewaardeerde specialisten, want dat zijn we.

Geef een reactie

Uw privacy en het gebruik van cookies

Deze website gebruikt cookies om de inhoud en de marketing van onze website te personaliseren, extra functies te bieden en websiteverkeer te analyseren.

Per categorie; functioneel of marketing, wordt duidelijk aangegeven waar de cookies voor dienen. U kunt zelf bepalen welke cookies aan of uit mogen staan.

Wanneer u direct op ‘Accepteren’ klikt dan gaat u akkoord met de toepassing van alle cookies binnen deze website.

Meer informatie over de verwerking van persoonsgegevens en gebruik van cookies kunt u vinden in onze privacyverklaring.

x

  • Functioneel
  • Marketing

Deze website gebruikt cookies die voor de functionaliteit van de website noodzakelijk zijn. Denk aan basisfuncties, instellingen, pagina-navigatie en o.a. toegang tot beveiligde delen van de website. Zonder deze cookies kan de website niet naar behoren werken. Deze cookies zijn verplicht om te accepteren. Gegevens die via Google Analytics worden verwerkt zijn allemaal anoniem en bevatten geen persoonsgegevens.

 

Naam Aanbieder Doel Vervaldatum Type
_ga Google Analytics Ten behoeven analyse websiteverkeer 2 Jaar HTTP
_gat Google Analytics Beperkt het aantal geregistreerde gegevens voor Google 1 Minuut HTTP
_gid Google Analytics Ten behoeven analyse websiteverkeer 1 Dag HTTP
ysdb-cookiealert bouwkennisblog.nl Bijhouden geaccepteerde cookies 1 Jaar HTTP
ysdb-cookiealert-hash bouwkennisblog.nl Bijhouden of de cookies aangepast zijn 1 Jaar HTTP

Deze website gebruikt cookies die worden gebruikt om een optimale beleving te bieden aan bezoekers. Via deze cookies kunnen we continu onze diensten versterken en verbeteren. We houden bijvoorbeeld in de gaten wat de meest favoriete pagina’s zijn. Wij maken op basis van onze cookies GEEN gebruik van advertenties. Alle gegevens zijn anoniem en niet traceerbaar naar de bezoeker.

 

Naam Aanbieder Doel Vervaldatum Type
Hotjar, _hjUserId _hjIncludedInSample Hotjar Om inzicht te krijgen in waar gekeken en geklikt wordt op onze website wordt gebruik gemaakt van Hotjar cookies. Met behulp van de gegevens die door deze cookies worden verzameld kunnen we analyseren wat er op de website gedaan wordt om de website te kunnen verbeteren. 1 Jaar HTTP